Een goed begin

Korte terugblik op 2016

In het kader van KEK (CMK) voerden we een groot erfgoed- en animatieproject uit op de Riemsloot in Appelscha: Riemsloot in en op het veen. Op De Peggebult werkten alle leerlingen onder onze leiding aan een nieuw naambord voor De Peggebult. Marcel gaf de leerlingen van drie scholen in Beetsterzwaag les over Jeroen Bosch, het resultaat van de lessen werd samen met zijn eigen beelden geëxposeerd in de kerk.

Marcel gaf ook afgelopen jaar weer les voor Ateliers Majeur, onder meer op het Oranjewoud Festival en aan leerlingen van het Nordwin College in de Le Roy-tuin in Heerenveen.

Nordwin VMBO Groen

Intussen gaf Birgit een cursus tekenen op het MBO, was coach voor de Tekenskoalle en gaf workshops in het creatieve proces voor de Dutch Felt Academy.

Onze opdrachtgevers bedanken we voor het vertrouwen en de leerlingen en cursisten voor hun enthousiasme.


Klaar voor 2017

Ook in 2017 zullen we weer graag participeren in KEK/CMK, want cultuuronderwijs met inhoud vinden we uiterst belangrijk voor de ontwikkeling van kinderen en jongeren.

In de agenda staan twee grote schoolprojecten: de Riemsloot-Bergfeesten op de Riemsloot in Appelscha en Verhalen van vroeger op ’t Holtpad in Nijeholtpade. Voor de Tekenskoalle zal Birgit een aantal teamtrainingen verzorgen op scholen in de regio.

In 2017 zijn we op verschillende plaatsen actief in het kader van 100 jaar De Stijl- van Mondriaan tot Dutch Design.

24385843359_2562f896cb_z

En verder zien we nog veel meer cultuuronderwijs in het verschiet dit jaar. We houden u op de hoogte!

Advertenties

Geanimeerd erfgoed in groep 3, 4 en 5

De jonge filmmakers uit groep 3, 4 en 5 van Obs De Riemsloot presenteerden hun stop-motion animatiefilm. Er zit heel wat werk in: eerst zelf turfjes steken op speelgoedformaat, toen alle mensen, dieren, gereedschap, plaggenhutten en turfschepen, het land en de vaart maken, ook op speelgoedformaat en vervolgens geconcentreerd de onderdelen verplaatsen om stapje voor stapje de scènes voor het stop-motion filmpje op te nemen. Na de vertoning van het filmpje lieten de kinderen hun ouders en grootouders trots het maakproces zien.

In tijden van turf

In tijden van turf op de Riemsloot

“Een plaggenhut lijkt wel een beetje op een tent, hè?”

Les 2.

De leerlingen maken een landschap, personages, plaggenhutten, turfschepen, dieren en attributen voor in het decor.

Wat heb je nodig voor een stop-motion animatiefilm over de tijd van de vervening? Allereerst een verhaal! In groep 6 hebben de leerlingen enige tijd geleden verhalen gemaakt. Drie verhalen vertellen ze in de groepen 3, 4 en 5. De jongere kinderen luisteren geboeid. Het verhaal over de uitvinding van de pannenkoeken is favoriet.

Van tevoren heb ik kaartjes gemaakt met ‘man’, ‘vrouw’, ‘kind’, ‘schop’, ‘hut’, ‘kippen’, ‘lawei’, ‘veenbaas’, ‘landschap’ en meer. Met behulp van de kaartjes wordt de groep verdeeld in teams en maken de leerlingen van karton, elektriciteitsdraad en ander knutselmateriaal wat ze nodig hebben om het verhaal te spelen. Het is hard werken voor de kinderen, en ook best moeilijk om alles goed in elkaar te krijgen. Lijmen stelt het geduld op de proef, plakband moet goed worden aangedrukt, een wand blijft niet vanzelf overeind staan en een poppetje ook niet. Tussendoor oefenen ze om beurten stop-motion animatie met de turfjes die ze in les 1 ‘gestoken’ hebben. Uitleggen, stapelen, verplaatsen, in een boot laden, de boot laten varen, met hele kleine stukjes tegelijk. Wel op tijd je handen weghalen!

Na anderhalf uur hebben ze een tafel vol ‘speelgoed’ gemaakt om volgende week het verhaal mee vorm te geven.

De tekeningen zijn gemaakt in groep 3 in opdracht van de leerkracht.


Kiekes- project op OBS de Riemsloot, Appelscha.

2015 ► 2016

Geef je dromen gestalte

Lieve vrienden, beste bekenden,

2015 is voor ons een mooi en vol jaar geweest. We hebben vijf prachtige duo- tentoonstellingen kunnen maken en een speelse zomertentoonstelling, lessen gegeven binnen interessante schoolprojecten, eigen werk gemaakt en deelgenomen aan tentoonstellingen en kunstmanifestaties elders. We hebben veel tentoonstellingen en kunstenaars bezocht en we zijn op werkreis geweest naar New York. We hebben plezierig samengewerkt, nieuwe vrienden gemaakt en oude vrienden weergezien.
Mede dankzij jullie hebben wij aan onze dromen kunnen werken.

Hier voor jullie een nieuwjaarswens

groei-Wjukslach-2
Onder leiding van Marcel Prins bouwden de leerlingen van de Wjukslach een groot beeld. KEK-project voor Ateliers Majeur.

Hoe vrij denk jij?

De vrede, die gelukkig al weer 70 jaar duurt, wordt dit jaar groots herdacht, ook op CBS de Schalmei. Bij dit evenement horen cultuurlessen. Samen met de cultuurcoach en de ICC-ers bedachten we voor elke groep een programma. Vorige week donderdag maakte groep 7-8 vliegtuigen waarin eieren, ingepakt door groep 3, een val moesten zien te overleven. Birgit gaf deze week beeldende lessen aan groep 1, 2, 4, 5, 6 en 7a.

In veiligheid

Maandagochtend, groep 1. De jongste kleuters zitten in de kring met een knuffel op schoot. ‘Ik mag een knuffel van Juf, mijn eigen knuffel is thuis in mijn bed’ vertrouwt een jongetje me toe. ‘Lekker veilig’, zeg ik. Ik vertel dat ik een boekje ga voorlezen over twee knuffels: Felix en Florine, van Elzbieta, een mooi integer boekje over oorlog, voor jonge kinderen. Ik laat de woorden en tekeningen grotendeels voor zichzelf spreken. Na het verhaal gaan we de knuffels een veilig plekje geven. In de klas staat een heleboel materiaal dat de kinderen van huis hebben meegenomen. Ik deel dozen uit op maat van de knuffels, de kinderen verzamelen zachte schapenwol en lapjes om de knuffel in te stoppen.

schalmei groep 1-2

Groep 2 heeft meer vragen en wil ook meer vertellen. Een meisje naast me zegt, terwijl ze haar hoofd schudt: ‘ik weet hélemaal niets van oorlog’. Een jongetje geeft antwoord: ‘mijn vader was vroeger in het leger. Daarom weet ik wat oorlog is, dat is ruzie tussen legers die vechten. Ze schieten en maken alles kapot en dat is niet leuk.’ Ik bedank hem.
Het verhaal van Felix en Florine raakt hen meer dan de jongere kinderen. Ook zij maken veilige verstopplekken voor hun knuffels en bijna allemaal stoppen ze de knuffels helemaal weg, vaak wel met een raampje om door te gluren.

In memoriam

Schalmei groep 4-5Maandagmiddag is het prachtig lenteweer. Met groep 4 en 5 ga ik naar de begraafplaats. Alleen al die locatie is een hele belevenis: zóveel dode mensen. Je moet er zachtjes praten en rustig lopen, ‘want anders is het niet leuk voor de dode mensen’, of nee: ‘uit respect voor de familie van de doden’. We bekijken het grote monument voor de gevallenen en een kleinere met Friestalige opschriften. Wat betekent in memoriam? En wat betekent unrjocht (onrecht)? En slavernij? En gevallenen? Heel moeilijk voor kinderen van 7 tot 9 jaar. Ze krijgen van mij een speciaal papier en waskrijtjes, waarmee ze in groepjes namen, jaartallen en woorden overnemen van het monument.

Dinsdagochtend gaan we verder in de grote zaal, met alle 38 kinderen en twee meesters. Op grote vellen papier sorteren ze de woorden op hun frottages (wrijfprenten, rubbings) van de vorige middag. Als het woord bij oorlog hoort komt het op een bruine ondergrond, als het bij vrede en vrijheid hoort komt het op een wit papier. Moet ‘1945’ nou op oorlog of op vrede? Het einde van de Tweede Wereldoorlog of het begin van 70 jaar vrede? De kinderen besluiten: vrede.
Om de woorden heen maken de kinderen tekeningen bij ‘oorlog’ en bij ‘vrede’. In de oorlog was van alles verboden. Ik verbied het gebruik van kleur. Op het bruine papier zijn daarom alleen witte en zwarte tekeningen toegestaan en alle woorden moeten precies recht worden opgeplakt. Op het witte papier mag met alle kleuren getekend en geknipt en geplakt worden, zo uitbundig als ze maar willen. De enige afspraak is: het hele groepje moet het leuk vinden. Want als je ruzie krijgt… dan zit je zó weer op een bruin papier. Ik merk dat de kinderen niet alleen hardop denken (het is behoorlijk rumoerig), ook op het papier denken ze verder. Door te tekenen en te schrijven breiden ze hun begrip van wat ‘oorlog’ en ‘vrijheid’ betekent uit. Ik zie dat verschillende groepjes het felgekleurde papier niet gebruiken: ‘we vinden dat het anders rommelig wordt’. Een ander groepje tekent met zwart krijt op het witte vel papier: ‘want dat vinden we mooi’.Schalmei groep 4-5 collage
Na een uur hard werken wordt de concentratie minder. Ik haal wat groepjes naar voren voor een tussenstand, in de hoop dat de kinderen dan weer met nieuwe energie verder kunnen en alle losse tekeningetjes tot een eenheid aan elkaar gaan tekenen. Dat lukt de meesten maar heel even, het is écht op. De kinderen leggen hun werk op de rand van het podium en later, met hun eigen meester in hun eigen groep, zullen ze er nog eens goed naar gaan kijken.

Onder de trap

16889211390_1f78757b56_m
Resting, 200×150 cm, Kornelis Fragakis

Dinsdagmiddag is groep 6 en 7a aan de beurt. Ik heb een schilderles met acrylverf voorbereid. De kinderen krijgen eerst alleen zwarte en witte verf, later voeg ik een enkele kleur toe. Als voorbereiding hebben de kinderen een filmpje bekeken over een inval: Op 20 oktober 1944 werd de manifacturenwinkel van de familie Fokkema in Haulerwijk door Duitse soldaten omsingeld en beschoten. In een interview vertelt dochter Ali Fokkema hoe zij als klein meisje deze gebeurtenis beleefd heeft. Ik ben van plan dit verhaal samen met de kinderen in scènes op te knippen. De kinderen kunnen dan kiezen welke scène ze gaan schilderen. Het blijkt dat ze slecht kunnen navertellen wat er precies gebeurde. Wel weten ze dat de familie in een kelder onder de trap verborgen zat. In het donker. En dat ze de soldaten hoorden. Ik geef ze de keuze: de mensen in de kelder óf de soldaten. Eerst laat ik nog een schilderij zien van Kornelis, waarop goed te zien is wat je met zwarte en witte verf kunt doen en hoe de lichamen van mensen in een groep elkaar overlappen.

Schalmei schilderen groep 6-7aIk zie de kinderen zoeken met de verf als gereedschap. Bijna alle meisjes tekenen voorzichtig een trap diagonaal over hun paneeltje, bouwen het beeld stap voor stap met zwarte lijnen op vanuit een helder idee. Ze letten heel erg op elkaar, vragen ‘of het zo goed is’ en klagen: ‘ik kan niet tekenen’. Bijna alle jongens gaan uit van het materiaal en een flexibel plan. Zij vullen het vlak met zwart, grijzen of met ondefinieerbare vormen, laten het beeld ontstaan vanuit de handeling en veranderen meerdere malen hun idee. De meisjes zetten hun creativiteit later in, als ze moeten omgaan met de ruimte tussen de lijnen. Ik vind dat ze allemaal echt prachtige schilderijtjes hebben gemaakt!

Schalmei schilderijen groep 6-7a

Tentoonstelling

Ter afsluiting van het project ‘Oorlog en Vrede’ op CBS De Schalmei in Haulerwijk bouwde Marcel met hulp van een paar leerlingen van groep 8 een tentoonstelling in een kleine schaftkeet. Laat Pake, Beppe, Heit en Mem maar komen kijken wat ze allemaal gemaakt hebben.

Hoe vrij denk jij? Tentoonstelling